Ebru Sanatı Nedir?, Ebru Sanatı Çeşitleri ve Nasıl Yapılır?

0
62
ebru-sanati-nedir-cesitleri-nelerdir-malzemeleri-nelerdir-nasil-yapilir

Bu gün ebru sanatı konusunu ele alacağız. Öncelikli olarak ebru sanatı nedir ve ebru sanatı çeşitleri nelerdir soruların cevabını bulma çalışacağız. Ayrıca ebru sanatı malzemeleri nelerdir ve ebru sanatı nasıl yapılır gibi  konuları hakkında bilgiler vermeye çalışacağım.

Ebru Sanatı Nedir 

Ebru sanatı tekne içindeki suyun üzerine renklerin sınırsız dans etmesi, kaynaşması,kucaklaşmasına  ebru sanatı denir . Değişken dinamik kendine aşan sonsuz  deneme fırsatı veren kağıt boyama sanatı olana ebru sanatı tespih ve hat sanatı ile birlikte kitap sayfaların da ciltler de yazı boşluklarında kullanılmaktadır. Günümüzde  sanat eseri olarak düşünülmekte ve sergilenmektedir.

Ebru sanatının Orta Asya kültürü olduğu düşünülmesi genel olarak kabul edilmekle birlikte kesin olarak ebruculuğun  hangi tarihini başladığı  bilinmemektedir. Eski tarihli kitap ciltlerinde  yer kağıtı, kapak ile kitapı bir birine bağlayan kağıt olarak ebruyu görmekteyiz. Ancak bu tarihli eserlerin tarihi bilinse de bu bizim için ebru sanatına dair bir belge sayılmaz.Çünkü böyle yazmalar bir kaç defa tamir görüp yenilenmiştir.

Ebru kağıtı batıda Türk kağıtı veya  Türk mermer kağıt dı adını almaştır. Avrupalılar ebru kağıtna mermer kağıtı demektedirler. Ebru kağıtı üstüne buluta benzeyen renk kümeleri meydana gelmektedir. Bu yüzden bulutumsu bulut anlamına gelen ebri kelimesi kullanılmıştır.

Ebru sanatı ustaları olarak bilinen en meşhur hat sanatı ustaları Ayasofya Hatibi Mehmet efendi, Şeyh Sadık efendi, Hezarfen Edhem efendi, Necmettin Okyay, Mustafa Düzgünman dır.

Ebru Çeşitleri Nelerdir ?

Ebru çeşitleri neler sorusuna gelecek olursak. Ebru sanatı çeşitleri battal ebru, gelgit ebru, taraklı ebru, bülbül yuvası, kumlu ebru, hafif ebru, akkase ebru, hatip ebru, hatip ebru ve çiçekli ebru şeklinde sıralayabiliriz. Şimdi ebru sanatı çeşitleri ni deatylı olarak açıklayacak olursak;

Bakınız...!!!  Lol Ne Demek? Lol Nedir?

Battal Ebru: Ebru sanatının bilinen en eski tarzıdır. Boyaların fırça yardımı  ile tekneye  atarak herhangi malzeme kullanmadan yani tarak gibi malzemeler kullanılmadan yapılan ebrudur. Ebrunun anası veya atası diyebiliriz. Yapımı ise: İlk önce ödü az olan boyalar kullanılır sonra ödü çok olanlar boyalar fırça yardımı ile atılarak yapılır. Ödü az olan boyayı ilk, çok olan boyayı sonra kullanmamızdaki sebebi tekne içerisinde boyaların daha rahat yer bulabilmesidir. Battal ebru tek renk de olabilir çok renkli de olabilir.

Gelgit Ebru: Battal ebru hazırlandıktan  sonra tekne içerisinde  istediğimiz boyutta tekne kenarlarına paralel desen çizilmesiyle oluşur.

Şal Ebru : Hazırlamış olduğumuz  gelgit ebru dan sonra teknenin çaprazına doğru geniş aralıklı olarak yapılır.

Taraklı Ebru: Gelgit ebrunun üzerine istenilen kalın veya ince taraklar yardımıyla yapılır.

Bülbül Yuvası: Küçük taneli ebru battal yapıldıktan sonra, dıştan başlayıp içe doğru istenilen çapta küçük kıvrımlar yapılarak çizilir.

Kumlu Ebru: Boyaların tekne üzerine serpilmesiyle kum gibi dağılan ebru çeşididir. İter ve sıkışan boyalar çatlar.

Hafif Ebru: Boyaların ve öd miktarların arttırılması sonucunda acık renkli ve kağıt üzerine hafif bir desen görüntüsü verir. Daha çok bu tarz ebru deseni hattatların yazı yazmak için uygundur.

Akkase Ebru: Bir kitap üzerine yazı yazılacak yerine ayrı etrafına ayrı renkte boyanmasına denir.

Hatip Ebru: Çiçekli ebrunun temelini oluşturur diyebiliriz. İç içe damlatılmış farklı renkte boyaların oluşan daireleri şekillendirerek elde edilmesine hatip ebrusu denir.

Çiçekli Ebru: Ebru sanatı üstadı Necmeddin Okyay’ın geliştirdiği ebru çeşididir. Adından da anlaşılacağı gibi tekne üzerinde gül, menekşe, karanfil, lale, sümbül, gelincik farklı çiçek motifleri yapılan ebru sanatıdır. Böylelikle ebru sanatı çeşitleri neler sorusuna cevap bulmuş olduk.

Bakınız...!!!  Deve Dikeni Nedir?

Ebru Sanatı Malzemeleri

Ebru sanatı malzemeleri öd, neft, tekne, fırça, tarak, ebru boyaları, biz ve damlalık şeklinde oluşmaktadır. Şimdi bu ebru sanatı malzemeleri ni detaylı olarak anlatalım.

Ebru boyaları: Toprak boya diye bildiğimiz topraktan üretilen ve suda çözülmeyen boyalar kullanılır. Topraktan üretilen boyalar olduğu gibi bazı bitkilerden de boy üretilir. Üretilen boyaların insan sağlığına zararının olmaması ve uzun süre renk solmadan kalabilmektedir.

Öd:  Teknenin içindeki suyun üzerinde boyaların çökmeden yayılmasını sağlamak için sığı ödü kullanılır. Öd ayrıca sıvının üzerinde renklerin bir biri ile karışmamasını sağlamaktadır. Sarı renkli ve kötü kokulu diyebiliriz, ebru sanatı için olmazsa olmazlarındandır. Öd sıcak hava şartlarında bozulabilir onun için buz dolaplarında saklanmalıdır.

Neft: Ebrunun süsü makyajı da denilebilir. En üst katmana boyaya içine  karıştırarak serpiştirilir. Ebru da kimyasal içerikli neft kullanılmaz.

Tekne: Suyun içinde bulunduğu kaba tekne denir. Tekne paslanmaz krom, çelik, çinko, vb. kaplardan yapılabilir. Genellikle 6 cm derinliğinde 35-50 cm boyutunda olur.

Fırça: Yaşlı atların kuyruk kısmından alınan kıllardan yapılır.Sap kısmını ise gül dalından yapılır. Eskiden hat sanatı ustaları kendileri yaparken günümüzde hazır olarak da satılmaktadır.

Tarak: Tahta bir plaka üzerindeki tellerin hangi sıklıkta veya genişlikte olacağına ustanın kendisi karar verir. Tahta üzerindeki tellerin, aralıkları için belli bir kural yoktur, Ebru sanatı ustası için ihtiyacına ve isteğine göre çeşitli aralıklara sahip taraklar yapabilir.

Biz: Çeşitli kalınlıkta çiviler, teller, iğneler kullanılır. Kullanılan malzemelerin paslı olmamasına dikkat edilmelidir.

Damlalık: Bir kabın içine boya, neft, öd damıtmak için kullanılan alettir.

Ebru Sanatı Nasıl Yapılır ?

Ebru sanatı nasıl yapılır sorusu ile devam edecek olursak. Tekne su ile doldurulur ilk olarak, uygun yoğunluk yakalanır. Hazırladığımız sıvı ince bir süzgeçten  geçirerek  süzülür ve bu şekilde suyun temizlenmesi sağlanır. Farklı renklerdeki toprak boyalarımız ezilerek hazır hale getirilir.. Bu işlemden yapıldıktan  sonra çamur haline gelen boyamızı sığır ödü katılarak iki hafta dinlendirme işlemi yapılır. Bekleme işleminden sonra boya su ile karıştırılarak hazır hale getirilir. Ebru sanatını yaparken çok dikkatli olmalıyız tek seferde yapılabilir. Hazırlamış olduğumuz boya, fırça yardımıyla suyun üzerine atılır ve yavaş yavaş şekiller oluşmaya başlayacaktır, Daha sonra kağıt teknenin üzerine örtülür ve bundan sonra kağıt üzerine nasıl bir şekil oluştuğunu görmek için beklemek kalır.

Bakınız...!!!  BFF Ne Demek? BFF Nedir?

Sizlere  bu makalemizde ebru sanatı konusunu anlamaya çalıştık. Ayrıca ebru sanatı nedir ve ebru sanatı çeşitleri nelerdir sorularına değindik. Ardından ebru sanatı malzemeleri nelerdir ve ebru sanatı nasıl yapıldığı hakkında bilgiler vermeye çalıştık. Diğer makalelerimiz de göz atmayı unutmayın…

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here